Milli Eğitim Bakanlığı, geçen yıllarda öğrencilerin okula kayıtlarını internet ortamında yapmaya başlatmıştı. İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'nde yapılan değişikliklerle yönetmelik e-okul uygulamalarına uygun hale getirildi ve bu yıl tam anlamıyla e-kayıta geçildi. Artık velinin öğrencisinin elinden tutup okula kayda götürdüğü günler son buldu. Yeni uygulamada adres kayıt sistemine göre öğrenci otomatik olarak kayıt alanındaki okula kaydedilecek. Veli ise öğrencisinin hangi okula kaydedildiğini yine internetten öğrenecek

İlköğretimde öğrencilerin eve en yakın okula kaydı esastır. Ancak bunun tam anlamıyla uygulandığını söylemek gerçekçi olmaz. Uygulansa okul açılış ve kapanışlarında okul servisleri dolup-taşmaz.

Bazı veliler neden evine en yakın okulu tercih etmezler? sorusunun cevabı herkesçe malumdur. Öğrenci kayıtlarında bilinçli veliler işini şansa bırakmak istemezler. Özellikle ilköğretim birinci sınıfa öğrenci kaydı yapılırken veliler başarılı bir okul ve öğretmen arayışına girerler. Veli çocuğunu başarılı bilinen bir öğretmenin sınıfında eğitim alması için o okula kayıt yaptırır. İlköğretimde öğrencilerin eve en yakın okula kaydı esas olduğu için istenilen okula kayıtta sıkıntılar çekilir. Kimi muhtarlardan sahte ikametgah belgesi alır, kimi öğrencisini anasınıfından başlatır, kimisi o bölgede ev dahi kiralardı. Yani ne yapıp-edip kayıt yaptırırdı.

E-kayıt uygulamasıyla öğrencisinin nasıl bir öğretmene düşeceğinden emin olamayan veliler için iki çözüm yolu kalmaktadır. Bu veliler öncelikle işini şansa bırakmayacak ve kendilerine öğretmen seçme şansı tanıyan özel okullara yönelecektir. Bu nedenle özel okulların öğrenci sayısında ciddi bir artış olacaktır. Çocuğunu özel okula gönderemeyecek durumdakiler ise başarılı buldukları öğretmenlerin okulları civarına taşınacaklardır. (Adres beyanında sahteciliğin önlenmesi açısından nüfus müdürlükleri gerekli hassasiyeti göstermelidirler)

Birçok veli, başarılı bir öğretmenin sınıfında okuyan çocuğunun okulda gerekli eğitimi aldığına inandığı için daha önceleri çocuğunu dershaneye gönderme ihtiyacı hissetmemekteydi. Artık çocuğunu özel okula gönderemeyen veya başarılı öğretmenin okulu civarına evini taşıyamayan bir velinin, öğrencisinin başarısını garanti altına almak için küçük yaşlardan itibaren dershaneye gönderme veya özel ders aldırma yoluna gitmesi de muhtemeldir.

E-kayıt uygulamasının okullar açısından olumsuz yönüne gelince; Her ne kadar Bakanlık her yıl, kayıtta para alınmayacak genelgesi yayımlasa da kayıtlarda velilerin yaptığı bağışlar, okulların ihtiyaçlarının karşılanmasında önemli bir kaynaktır. Özellikle yardımcı hizmetli sıkıntısı çeken okullarda temizlik işleri bu kaynakla yürütülmektedir. Artık kayıt için okula gelmeyecek olan velilerin gönüllü bağışları da ciddi düzeyde düşecektir ve okullarımız kaynak sıkıntısı çekeceklerdir. Bu durumun bakanlıkça iyi değerlendirilmesi ve tedbir alınması gereklidir.

E-kayıt uygulaması, başarılı öğretmenin kadrinin bilinmesi açısından yararlıdır ancak aynı okuldaki öğretmenler arasında velilerin öğretmen tercih etme çabaları, çalışma barışını bozabilir. Okul yöneticilerinin bu konuda dikkatli olmaları gerekir.

E- kayıttan olumsuz yönde etkilenecek bir sektörde servisçiliktir. Kontenjan açığı olan okullara kayıt bölgesi dışından kayıt yapma hakkı olsa bile bu sayı çok sınırlı olacaktır. E-kayıt uygulamasıyla evine en yakın okula kaydedilen öğrencilerin servise ihtiyacı olmadığı için servise binen öğrenci sayısı azalacak, servisçilik zarar görecektir.

Hükümetin açıklamış olduğu son teşvik paketinde eğitim hizmetleri bütün Türkiye'de teşvik kapsamına alınmıştır. E-kayıt uygulamasının özel okullara rağbeti artıracağı açıktır. Bu fırsatı değerlendirecek yatırımcılar nedeniyle önümüzdeki yıllarda özel okul sayısı da artacaktır.

Doğan CEYLAN
Müfettişler Derneği Yönetim Kurulu Başkanı